Mờ mắt

1. Các nguyên nhân gây mờ mắt thường gặp:
‒ Lão thị: Khó nhìn rõ hoặc tập trung vào các vật ở cự ly gần. Tình trạng này thường xuất hiện khi bạn bước sang tuổi 40.

mo mat

‒ Đục thủy tinh thể (dân gian còn gọi là bệnh cườm khô): thủy tinh thể vốn trong suốt ngày càng trở nên đục, làm mắt nhìn ngày càng mờ (đặc biệt về đêm), thấy vầng hào quang quanh ánh sáng, dễ bị chói mắt. Tình trạng này thường gặp ở người lớn tuổi.

‒ Glaucoma (bệnh tăng nhãn áp, dân gian còn gọi là bệnh cườm nước): xảy ra do áp lực bên trong mắt tăng cao, thường không gây đau (ngoại trừ thể bệnh Glaucoma góc đóng sẽ gây đau mắt kèm đau đầu và nôn ói). Giai đoạn đầu của bệnh thường không gây mờ mắt. Khi bệnh đã tiến triển thời gian dài, lúc đó mắt bạn sẽ cảm thấy mờ dần, đặc biệt về đêm, xuất hiện trước mắt những đốm đen, hoặc những mảng đen rộng phía hai bên thái dương. Bệnh tiến triển từ từ, thỉnh thoảng có những đợt kịch phát xuất hiện đột ngột, là tình trạng cấp cứu nguy hiểm.

‒ Bệnh mắt do đái tháo đường: bệnh đái tháo đường làm tổn thương các mạch máu nhỏ trong cơ thể, trong đó có cả các mạch máu nuôi dưỡng mắt. Khi các mạch máu bị tổn thương sẽ không nuôi dưỡng tốt lớp tế bào thần kinh có vai trò quan trọng trong việc giúp chúng ta nhìn thấy (võng mạc), làm giảm thị lực.

‒ Thoái hóa hoàng điểm: bạn có thể nhìn thấy một lỗ đen ngay phía trước mặt (ám điểm trung tâm), nhìn mờ (đặc biệt khi nhìn ở cự ly gần, ví dụ như đọc sách), hình ảnh nhìn thấy bị biến dạng (đường thẳng trở nên cong), màu sắc trở nên nhạt hòa. Đây là nguyên nhân gây mù lòa thường gặp nhất ở người trên 60 tuổi.
‒ Bong võng mạc: bạn có thể thấy nhiều đốm lơ lửng trước mặt (dấu hiệu ruồi bay), thấy các ngôi sao hoặc chớp sáng, hoặc cảm giác như có tấm màn che phủ kín trước mắt.

‒ Viêm thị thần kinh: viêm dây thần kinh thị giác do nhiễm trùng, hoặc do bệnh xơ cứng rải rác. Bạn có thể cảm thấy đau khi liếc mắt, hoặc cảm giác đau thốn khi ấn nhẹ lên mi mắt.

‒ Xuất huyết nội nhãn: chảy máu bên trong mắt.

‒ Bệnh lý tai mũi họng: viêm, nhiễm trùng, hoặc chấn thương vùng tai.

‒ Bệnh lý mạch máu: viêm động mạch thái dương (là động mạch cung cấp máu nuôi cho thần kinh thị giác), tai biến mạch máu não, cơn choáng thiếu máu não.

‒ Bệnh lý u bướu: u não.

‒ Đau đầu Migraine: trước khi nhức đầu, bạn có thể nhìn thấy các đốm sáng, vòng hào quang, hoặc các hình zíc zắc.

‒ Thuốc.

2. Khi nào nên đi khám bác sĩ:

Bạn nên đi khám bác sĩ chuyên khoa Mắt ngay lập tức nếu có các dấu hiệu sau:
‒ Không nhìn thấy gì hoàn toàn hoặc một phần ở một mắt, hoặc cả hai mắt, cho dù tình trạng này chỉ xảy ra thoáng qua.
‒ Nhìn thấy hai hình, cho dù tình trạng này chỉ xảy ra thoáng qua.
‒ Có cảm giác có tấm màn che phủ trước mắt, hoặc che một bên, hoặc che phía trên, hoặc che bên dưới (khuyết thị trường).
‒ Nhìn thấy các đốm đen (ám điểm), vầng hào quang quanh ánh sáng, hoặc đột ngột nhìn thấy hình ảnh bị biến dạng.
‒ Mờ mắt kèm đau nhức mắt hoặc đỏ mắt.

Bạn nên đi khám bác sĩ chuyên khoa Mắt (không cần phải khám ngay lập tức) nếu có thêm các dấu hiệu sau:
‒ Khó nhìn rõ vật ở hai bên thái dương.
‒ Khó nhìn rõ vật ở gần hay ở xa.
‒ Không nhìn rõ vào ban đêm, hoặc khi đọc sách.
‒ Hình ảnh dần dần mất sắc nét.
‒ Khó phân biệt màu sắc.
‒ Mắc bệnh đái tháo đường, hoặc gia đình có người bị đái tháo đường.
‒ Ngứa mắt, chảy nước mắt, chảy ghèn hay mủ.
‒ Mờ mắt sau khi dùng thuốc (KHÔNG ĐƯỢC tự ý ngưng dùng thuốc hoặc đổi thuốc khi chưa có chỉ định của bác sĩ).

3. Những điều có thể xảy ra tại buổi khám bệnh:
Bác sĩ sẽ khám thị lực, khám tình trạng vận động của con mắt của bạn (vận nhãn), kiểm tra phản xạ đồng tử, kiểm tra phần đáy tận cùng của con mắt (võng mạc), và đo áp lực bên trong mắt (nhãn áp). Bác sĩ có thể yêu cầu bạn khám thêm tổng quát toàn cơ thể nếu cần.
Việc mô tả đầy đủ và rõ ràng các triệu chứng cũng như dấu hiệu sẽ giúp bác sĩ đưa ra chẩn đoán chính xác một cách nhanh chóng. Đây là một số câu hỏi bác sĩ có thể hỏi bạn về đợt bệnh lần này:
‒ Tình trạng này có khiến bạn nhìn mờ hơn trước?
‒ Bạn có cảm thấy mắt mờ, hoặc nhìn thấy hào quang quanh ánh sáng, nhìn thấy chớp sáng, hoặc các đốm đen lớn trước mắt?
‒ Bạn thấy màu sắc có bị nhạt đi?
‒ Bạn có thấy đau?
‒ Ánh sáng có làm bạn khó chịu?
‒ Mắt bạn có chảy nước mắt, chảy ghèn, chảy mủ?
‒ Bạn có thấy chóng mặt?
‒ Bạn có nhìn một vật thành hai?
‒ Vấn đề này xảy ra ở một mắt của bạn, hay cả hai mắt?
‒ Vấn đề này bắt đầu xảy ra khi nào? Nó xuất hiện từ từ hay đột ngột?
‒ Vấn đề này diễn ra thường trực, hay lúc có lúc không?
‒ Vấn đề này bao lâu diễn ra một lần? Mỗi lần như vậy kéo dài trong bao lâu?
‒ Thời điểm xuất hiện vấn đề này? Buổi tối? Buổi sáng?
‒ Có cách nào làm vấn đề này nhẹ đi, hoặc nặng hơn không?

 

Bác sĩ có thể hỏi về những bệnh mắt bạn đã từng bị trước đây:
‒ Vấn đề này đã từng xảy ra trước đây bao giờ chưa?
‒ Có bao giờ bạn sử dụng các thuốc đặc trị cho mắt chưa?
‒ Có bao giờ bạn bị chấn thương mắt, hoặc đã từng phẫu thuật mắt chưa?
‒ Gần đây bạn có thấy mình mới bị dị ứng thêm với cái gì không? Ví dụ như dị ứng với xà bông, thuốc xịt phòng, nước hoa, kem thoa da, mỹ phẩm, thuốc tẩy rửa hoặc bột giặt, màn, thảm, sơn, hoặc động vật…?

 

Bác sĩ cũng có thể hỏi về các bệnh khác của bạn cũng như tình trạng sức khỏe của gia đình:
‒ Bạn có bị dị ứng không?
‒ Lần cuối bạn đi khám tổng quát đã bao lâu rồi?
‒ Bạn có đang dùng thuốc gì không?
‒ Bạn có được chẩn đoán mắc bệnh gì không, ví dụ như đái tháo đường, tăng huyết áp?
‒ Các thành viên trong gia đình bạn có mắc bệnh gì về mắt không?

 

Bác sĩ có thể tiến hành các thủ thuật thăm khám sau:
‒ Soi đáy mắt sau khi đã nhỏ thuốc dãn đồng tử cho bạn.
‒ Khám mắt trên kính sinh hiển vi.
‒ Đo khúc xạ (thử xem mắt bạn có cần phải đeo kính không).
‒ Đo nhãn áp (đo áp lực bên trong mắt).

4. Điều trị:
Phương pháp điều trị phụ thuộc bệnh của bạn. Bác sĩ sẽ kê toa thuốc cho bạn, và nếu cần sẽ phẫu thuật.

5. Phòng ngừa:
Bạn nên đi khám mắt thường xuyên. Nếu bạn trên 65 tuổi nên đi khám mắt mỗi năm ít nhất một lần. Một số chuyên gia còn đề nghị đi khám mắt mỗi năm cho dù bạn trẻ hơn thế. Nếu bạn có bệnh lý nào đó có thể ảnh hưởng đến mắt (tăng huyết áp, đái tháo đường), bác sĩ có thể sẽ khuyên bạn đi khám mắt thường xuyên hơn.
‒ Đeo kính râm để bảo vệ mắt.
‒ Đeo kính bảo hộ khi đang dùng búa, dụng cụ xay, hoặc làm những việc có thể tổn hại đến mắt.
‒ Đeo kính (hoặc contact lens) theo đúng độ trên toa, và thường xuyên đi đo kiểm tra lại.
‒ Không hút thuốc.
‒ Hạn chế uống rượu bia.
‒ Giữ cân nặng vừa phải.
‒ Kiểm soát huyết áp và mỡ máu trong ngưỡng bình thường.
‒ Kiểm soát đường huyết nếu bạn bị đái tháo đường.
‒ Ăn thực phẩm giàu chất chống oxy hóa, như rau xanh nhiều lá.

1

Hình ảnh nhìn thấy bởi mắt người bình thường (ảnh bên trái); và mắt người bị thoái hóa hoàng điểm tuổi già (ảnh bên phải) có các dấu chứng: ám điểm trung tâm (đốm màu xám), màu sắc nhạt nhòa.

2

Hình ảnh nhìn thấy bởi mắt bệnh nhân glaucome: Khuyết thị trường chu biên

ThS.BS. Nguyễn Phạm Trung Hiếu
Bộ môn Mắt, Đại học Y Dược Tp. HCM.

Chia sẻ :

Trung tâm Mắt 30-4