Bệnh thiếu máu đầu thần kinh thị – một nguyên nhân gây giảm thị lực nặng và đột ngột

1. Bệnh thiếu máu đầu thần kinh thị là gì?
Đầu thần kinh thị là nơi hội tụ của các sợi trục tế bào hạch võng mạc vào thần kinh thị để dẫn truyền hình ảnh lên vỏ não. Nếu nơi đây bị thiếu máu, các sợi trục bị bất hoạt, chức năng dẫn truyền bị ngưng trệ gây giảm thị lực. Sự giảm thị lực nhiều ít tuỳ mức độ thiếu máu nặng hay nhẹ.

2. Các thể bệnh lý
Có hai thể bệnh lý chính, phần lớn trường hợp bệnh thiếu máu đầu thần kinh thị không có nguyên nhân rõ ràng. Người ta cho rằng trong những trường hợp này liên quan đến cơ chế cơ học, các sợi trục của tế bào hạch võng mạc hội tụ vào đĩa thị nơi đầu thần kinh kinh thị trong một không gian tương đối chật hẹp, dẫn đến dễ bị chèn ép và thiếu máu. Những bệnh lý toàn thân khác như tăng huyết áp, đái tháo đường… cũng góp phần làm tăng nguy cơ phát bệnh. Thể này tương đối nhẹ, có tên gọi là thiếu máu đầu thần kinh thị trước không do động mạch.
Một nhóm nhỏ khác của bệnh đã được xác định nguyên nhân là viêm động mạch thái dương nông, bệnh này liên quan cơ chế tự miễn gây viêm tắc mạch các mạch máu nuôi đầu thần kinh thị dẫn đến tình trạng phù gai thiếu máu trầm trọng. Thể này nặng còn gọi là thể thiếu máu thần kinh thị trước do động mạch.

3. Các triệu chứng gợi ý
Biểu hiện của bệnh là giảm thị lực đột ngột một bên, bệnh nhân thấy mờ mắt sau khi ngủ dậy. Mức độ giảm thị lực tùy từng bệnh nhân, có thể đến mức không còn nhìn thấy ánh sáng, nhưng thường là giảm thị lực mức độ vừa phải. Đặc trưng của bệnh là người bệnh thấy mờ nửa dưới của trường nhìn nhiều hơn nửa trên. Hoàn toàn không có triệu chứng gì kèm theo hoặc dấu hiệu báo trước.
Nếu nguyên nhân là do viêm động máu thái dương nông, người bệnh sẽ có những dấu hiệu báo trước như đau đầu vùng thái dương và tăng cảm giác da đầu, đau mỏi vùng cổ, sờ lên thái dương thấy mạch máu nổi lên, cứng và không đập, đặc biệt là đau hàm khi ăn và nói.

4. Bệnh sẽ tiến triển ra sao?
Đây là một bệnh lý nặng, đặc biệt thể thiếu máu do viêm động mạch, việc điều trị khó và khả năng cải thiện thị lực rất dè dặt. Ngay cả khi được điều trị, chỉ có 25-40% bệnh nhân có cải thiện thị lực. Tuy nhiên, nếu không điều trị, một phần bệnh nhân tự hồi phục, nhưng đa phần thị lực duy trì ở mức thấp và sẽ dẫn đến hệ lụy teo đầu thị thần kinh, dẫn đến suy giảm nặng hoặc mất thị lực vĩnh viễn.

5. Bệnh nhân nên làm gì?
Vì thiếu máu đầu thị thần kinh là một bệnh lý nặng, đòi hỏi phải điều trị khẩn cấp và quyết liệt, nên khi bệnh nhân có những triệu chứng trên, cần phải đến khám ngay ở các cơ sở chuyên khoa để được chẩn đoán và điều trị bệnh kịp thời, tránh hậu quả giảm nặng hoặc mất thị lực vĩnh viễn.

Chia sẻ :

Trung tâm Mắt 30-4